Voor de laatste keer zit het anders

Gebiedsontwikkeling Omgevingswetgeving Beleidsnota’s
Auteur Friso de Zeeuw

22 december 2025 om 21:47, Leestijd ca. 3 minuten

Na tien jaar neemt de auteur afscheid van zijn column in ROmagazine. Niet met weemoed, maar met een laatste uithaal naar een vakgebied dat grossiert in woorden, hypes en meningen, terwijl de uitvoering steeds verder onder druk staat. In dit slotstuk verdedigt hij het nut van scherpe, soms ongemakkelijke kritiek – en rekent hij af met het idee dat polemiek niet zou passen bij professionele ruimtelijke ordening.

Na tien jaar is dit mijn laatste column, in deze vorm. Bij ROmagazine vindt een wisseling van de wacht plaats. Jan-Willem Wesselink neemt als hoofdredacteur het stokje over van Marcel Bayer. Dat is een uitgelezen gelegenheid om ook op het columnistenfont de paarden te wisselen. Wat mij betreft is het ook op deze plek tijd voor een generatiewisseling.

In 2023 verscheen in het – inmiddels uitverkochte – boek Ploeterend voorwaarts met een bloemlezing van mijn columns en aanverwante stukjes in de afgelopen decennia. Naar materiaal voor een beschouwing hoef ik nooit lang te zoeken. Ons vakgebied heeft namelijk een hoge publicatie-, adviseurs - en discussiedichtheid. Met de overvloed aan vrijblijvende babbelboxen neemt Nederland internationaal een unieke plaats in. Terwijl de uitvoering steeds meer in het gedrang komt. Er zit dan ook een hoop onzin bij die voortdurende stroom bijdragen. Tenminste: ik vind het onzin. Bestrijding van hypes, modeverschijnselen, hardnekkige misverstanden en onkunde behoren tot mijn vaste repertoire.

Met de overvloed aan vrijblijvende babbelboxen neemt Nederland internationaal een unieke plaats in

Ik heb de neiging om onmiddellijk en met gestrekt been te reageren op uitingen niet mij niet bevallen. Of om uit de heup te schieten. Dat is niet altijd verstandig, omdat de nuance dan ontbreekt. De felle toonzetting stoot mensen af. Daarom, hoewel dat niet altijd lukt, probeer ik proportioneel op de inhoud én op de persoon te spelen. Bepalend bij dat laatste: zoekt mijn ‘opponent’ zelf de publiciteit en de wijze waarop hij of zij de boodschap uitdraagt.

 ‘Kan die De Zeeuw nu eindelijk eens weg?’

Zo kom je er als auteur zelf gekleurd op te staan. Het resulteert in een vaste schare fans en een minstens even grote groep die mijn stukjes verafschuwt: ‘Kan die De Zeeuw nu eindelijk eens weg?’. Kwalificaties als ‘lobbyist voor de bouwwereld par excellence’ zijn regelmatig te horen. Als je rol en positie van professionele marktpartijen in het vakgebied met heldere, positieve bewoordingen neerzet, ben je in dit land al snel verdacht. Dat ik ongezouten kritiek uit op diezelfde marktpartijen als daartoe aanleiding bestaat, valt kennelijk minder op.

Tegelijkertijd krijg ik met enige regelmaat te horen: ‘Je bent vaak zo negatief’. In mijn ogen hoort een kritische blik sowieso in een column thuis. Maar altijd onderbouwd en liefst met wat ironie. Maar ik probeer een verhaal toch meestal af te sluiten met een antwoord op de vraag: ‘hoe dan wel?’. Ik zie dat als een professionele verplichting.

Dank aan Marcel Bayer. Niet voor de correctie van mijn stukjes, want dat was zelden nodig. Wel voor het tien jaar lang weerstaan van de kritiek van al die deugneuzen die een kritische beschouwing niet kunnen verdragen. Ik kijk uit naar een jongere opvolger die deze traditie onafhankelijk en op geheel eigen wijze voortzet.                        

Gerelateerde Artikelen
Schrijf u in voor de nieuwsbrief Elke week het laatste nieuws over ruimtelijke ontwikkeling in uw inbox.
Link gekopieerd naar klembord