De barmhartige gebiedsontwikkelaar

Sociale cohesie Gebiedsontwikkeling
Auteur Ferdinand Michiels

10 november 2025 om 17:39, Leestijd ca. 3 minuten

Een land van 18 miljoen mensen, op een lapje grond kleiner dan een provincie elders. We bouwen, beschermen, plannen en herverdelen — en toch groeit het gevoel dat we elkaar kwijtraken. Wat als de echte opgave van Nederland 2025 niet ruimtelijk, maar relationeel is?

Nederland 2025. Een onbehagelijk gevoel in de samenleving zo lijkt. De ene demonstratie na de andere. Terwijl Nederland op vijf staat in de ranglijst van “gelukkigste land ter wereld” en zeventien van “rijkste landen”. Het vertrouwen in de landelijke politiek is dit jaar gedaald naar 29 procent: de grote problemen worden onvoldoende aangepakt. Politici zijn vooral met zichzelf bezig en mede daardoor niet in staat tot samenwerking. Terwijl de polarisatie op meerdere dossiers alsmaar blijft toenemen. Immigratie, woningmarkt, bestaanszekerheid, klimaat, ethiek en veiligheid. 18 miljoen mensen, op dat hele kleine stukje aarde. Wie hoort erbij, en wie niet? De verkiezingen zijn inmiddels geweest. Nederland heeft gestemd.

Het wantrouwen is niet beperkt tot politici. Uit eerder onderzoek bleek dat beroepen zoals verpleegkundigen, huisartsen en basisschoolleerkrachten een hoog vertrouwensniveau genieten, terwijl ontwikkelaars met slechts vier procent onderaan de lijst staan. Recent onderzoek over grondbeleid en marktconcentratie (ACM) zal weinig bijdragen aan een positiever beeld. De NEPROM achtte het onderzoek suggestief, aangezien vermeende marktmacht en -misbruik niet eens onderzocht zijn.

Helaas laat de mediaberichtgeving weinig ruimte voor essentiële nuance. Het zuchtgehalte bij ons op de werkvloer was dan ook hoog. Je ertegen verzetten heeft weinig zin. Zo kwam eerder een omwonende tijdens een participatiebijeenkomst naar me toe en zei: ‘Deze locatie is zeker een gouden ei voor jullie ontwikkelaars!’. Van binnen dacht ik ‘u moest eens weten!’, maar reageerde juist gekscherend; ‘ja, wij zijn zakkenvullers’. We moesten er samen om glimlachen.

18 miljoen mensen, op dat hele kleine stukje aarde. Wie hoort erbij, en wie niet?

Natuurlijk zijn er altijd rotte appels in alle gelederen van de samenleving, die het voor de rest verpesten. Zo is de beeldvorming rondom asielzoekers momenteel negatief. De komst van de Indische christelijke gemeenschap in de jaren 50-60 stuitte ook op weerstand in de samenleving. Mijn Toegoeneze familie werd in de strengste winter van 1962-1963 gehuisvest in houten barakken in Westerbork, op doortocht naar het warmere Suriname maanden later. De zorgzaamheid van de Nederlandse regering werd desondanks gewaardeerd. Mijn opa stierf helaas onverwachts in die winter. Hij werd daar begraven met de Nederlandse vlag en drie saluutschoten.

Mensen weten niet altijd beter. Daarom liever informeren in plaats van polariseren. Het goede blijven doen. Dat is onze plicht. Zo hebben Heijmans en een ROC de krachten gebundeld voor een bouwopleiding speciaal voor statushouders. Ik denk aan de gelijkenis van Jezus over de “barmhartige Samaritaan”. Op een stoffige weg tussen Jeruzalem en Jericho werd een joodse man beroofd en halfdood achtergelaten. Niet de priester of de Leviet, maar juist een Samaritaan ontfermde zich over hem. De vijand, degene die men wantrouwde. Deze Samaritaan zag geen vijand, maar een mens in nood. Deze gelijkenis stelt ‘naastenliefde’ centraal en geeft een revolutionair antwoord op de vraag: wie is dan mijn naaste? Degene die juist barmhartigheid toonde.   

Heb je ‘vijand’ lief door in verbinding te blijven. Ga uit van het goede. Gebiedsontwikkeling is een waardig vakgebied

Laten we daarom ons niet afleiden door ranglijsten, vooroordelen en polarisaties. Heb je ‘vijand’ lief door in verbinding te blijven. Ga uit van het goede. Gebiedsontwikkeling is een waardig vakgebied. Een maatschappelijk gedreven werkveld waar landelijke vraagstukken samenkomen. En waar maatschappelijke ambities, vanuit een zakelijke benadering, daadwerkelijk worden waargemaakt. Het kan samen!

Gerelateerde Artikelen
Schrijf u in voor de nieuwsbrief Elke week het laatste nieuws over ruimtelijke ontwikkeling in uw inbox.
Link gekopieerd naar klembord